Ekstremni napori kojima su sportisti izloženi tokom takmičenja i treninga predtstavljaju rizik za nastanak povreda, koje u zavisnosti od tipa i ozbiljnosti povrede, mogu uzrokovati „odsustvovanje sa terena“ u kraćem ili dužem vremenskom periodu. Pored standardnog programa prevencije, u TDC D&D-u, sprovodimo programe oporavka od najčešćih povreda lokomotornog aparata. Kada se radi o postoperativnoj rehabilitaciji nakon povrede i rekonstrukcije prednje ukrštene veze (ACL surgery) i ostalih veza zgloba kolena, u radu koristimo prilagođene programe koji su razvili poznati stručnjaci i istraživači iz ove oblasti (Myer, Gregory D). Program se sastoji iz više faza. Početka svake faze uslovljen je određenim kriterijuma čije se ispunjenje proverava adekvatnim dijagnostičkim procedurama.

RELEVANTNA LITEARATURA:

rehabilitacija

OPŠIRNIJE:

Cilj I faze predstavlja uspostavljanje dinamičke stabilizacije i inicijalno jačanje karličnih mišića, mišića trbuha, nadkolenice, lumbalnog dela leđa i trupa, eng. CORE (What is the core?). Takođe, radi se na povećanju snage mišića nogu u unilateralnim opterećenjima, povećanje pokretljivosti u zglobu kolena, bilateralno popravljanje mehanike kretanja i popravljanje posturalne ravnoteže zatvorenog kinetičkog lanca. Kritrijumi: zadržavanje pozicije polučučnja simetrično najmanje 5 sekundi sa minimalnim uglom u zglobu kolena 60°, trčanje bez vidnog narušavanja kinematičkih varijabli na brzini 10 do 16 km/h i prihvatljivi unulateralni balans na stabilometru (odstpanje <2,2° žene, <3,0°) tesiranjem u period od 30 sekundi.

rehabilitacija1rehabilitacija2II faza podrazumeva tzv. „funkcionalno“ jačanje. Karakteristike: povećanje sile mišića nogu bez nošenja tereta, popravljanje simetričnog ispoljavanja sile u bilateralnim pokretima i poboljšanje strategije pažljivog ispoljavanja sile pri prizemljenju jednom nogom. Kriterijumi: simetrično ispoljavanje sile u izokinetičkim ili izoinercijalnim uslovima uslovima (sa tolerancijom deficita do 15%), simetrija u ispoljavanju plantarne sile u polučučnju (<20% asimetrije između nogu), simetrija u ispoljavanju sile prizemljenja pri skoku 50 cm (< 3 × masa tela u okviru 10% između nogu) i procena tehnike skoka (korišćenje dostignutog nivoa utreniranosti).

III faza posvećena je unapređenju ispoljavanja snage. Karakteristike: poboljšanja ispoljavanja snage u unilateralnim pokretima, povećanje tolerancije na zamor mišića nogu i popravljanje biomehaničkih varijabli pri izvođenju pliometrijskih aktivnosti. Kriterijumi: skok u dalja sa jedne noge (razlike između nogu oko 15%), trostruki skok sa jedne noge (razlike između nogu oko 15%), skok 6m na vreme (razlike između nogu oko 15%), jednonožni skok u vis (razlike između nogu oko 15%) i ponovno testiranje “tuck jump” testa (15 % napredovanja).

rehabilitacija5rehabilitacija6U IV-toj fazi radi se na uspostavljanju simetrije specifičnih performansi. Karakteristike: ujednačavanja sile reakcije podloge obe nogu, poboljšanje stabilnosti kolena kod izvođenja promena pravca i smera kretanja visokim intenzitetom, popravljanje simetrije ispoljavanja snage obe noge sa postepenim uvođenjem pliometrijskih vežbi visokog intenziteta. Kriterijumi: bilateralna simetrija sile reakcije podloge prilikom saskoka (oko 15 %), modifikovani T test (MET) vreme u okviru od 10%, maksimalna prosečna snaga u jednonožnom testu od 10 sekundi (razlike između nogu oko 15%) i ponovno testiranje “tuck jump” testa (15 % napredovanja).

rehabilitacija7rehabilitacija8Po ispunjavanju svih kriterijuma sportista je spreman da se vrati redovnim sportskim aktivnostima. U prvoj fazi rada nakom povratka svojim redovnim obavezana u klubu, sportista dobija kompletne instrukcije u vezi se kretanjima koja se primenjuju u svakodnevnom treningu.